Eskişehir’de işe gidip gelirken kaldırımlardaki engeller nedeniyle taşıt yolunda yürümek zorunda kaldığını belirten görme engelli bir vatandaşın başvurusu, iki belediyeye idari para cezasıyla sonuçlandı. Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu (TİHEK), yapılan teknik incelemelerde kaldırımların erişilebilirlik standartlarını karşılamadığını tespit ederek Eskişehir Büyükşehir Belediyesi ile Tepebaşı Belediyesine toplam 100 bin TL ceza uygulanmasına karar verdi.
Gazete Pencere’nin aktardığı karara göre, yüzde 52 oranında görme engeli bulunan vatandaş, işe gidiş ve dönüşlerinde kullandığı güzergahta güvenli şekilde yürüyemediği gerekçesiyle TİHEK’e başvurdu.
KALDIRIMLARDAKİ ENGELLER NEDENİYLE YOLDAN YÜRÜMEK ZORUNDA KALDI
Başvurusunda kullandığı sokakta özellikle mesai başlangıç ve bitiş saatlerinde araç trafiğinin yoğunlaştığını belirten vatandaş, sürücülerin yüksek hızla ilerlemesinin yayalar açısından tehlike oluşturduğunu ifade etti.
Kaldırımlardaki zemin bozuklukları, çeşitli engeller ve standartlara uygun olmayan yapıların yürümeyi güçleştirdiğini bildiren başvurucu, bu nedenle can güvenliğini riske atarak taşıt yolunu kullanmak zorunda kaldığını aktardı.
Vatandaş ayrıca Ulaşım Koordinasyon Merkezine (UKOME) yaptığı hız kesici kasis talebinin, kasislerin yalnızca okul önlerine yerleştirilebileceği gerekçesiyle reddedildiğini ileri sürdü.
BELEDİYEDEN AÇIKLAMA: KASİS YERİNE YAYA GEÇİDİ ÖNERİLDİ
Eskişehir Büyükşehir Belediyesi, TİHEK’e sunduğu yazılı görüşte başvurunun ardından bölgede ilgili kurum temsilcilerinin katılımıyla inceleme yapıldığını bildirdi. Uzman alt komisyonun hız kesici kasis yapılmasına gerek olmadığı yönünde değerlendirmede bulunduğu, bunun yerine yaya geçidi ve uyarıcı trafik levhalarının daha uygun görüldüğü belirtildi.
Büyükşehir Belediyesi ayrıca kaldırımların yapım, bakım ve onarımından sorumlu olan Tepebaşı Belediyesine sorunun aciliyetinin iletildiğini aktardı.
TEKNİK İNCELEMEDE ÇOK SAYIDA EKSİKLİK TESPİT EDİLDİ
TİHEK’in talebi üzerine Erişilebilirlik İzleme ve Denetleme Komisyonu tarafından güzergâhta gerçekleştirilen teknik inceleme, yayaların güvenli ulaşımını engelleyen sorunları ortaya koydu.
İncelemede kaldırımlarda kesintisiz ve en az 150 santimetre genişliğinde engelsiz geçiş alanı bulunmadığı belirlendi. Elektrik direkleri ve trafik tabelalarının yaya geçişini zorlaştırdığı, bazı noktalarda rampaların bulunmadığı, yaya geçitleri ile görme engellilere yönelik hissedilebilir yüzey işaretlerinin eksik olduğu tespit edildi. Kaldırım zeminlerinin de onarıma ihtiyaç duyduğu kaydedildi.
İKİ BELEDİYEYE 50’ŞER BİN TL CEZA
Başvuruyu ve teknik inceleme raporunu değerlendiren TİHEK, görme engelli vatandaşın güvenli ve bağımsız ulaşımının sağlanamadığı sonucuna vardı.
Kurum, engellilik temelinde ayrımcılık yasağının ihlal edildiğine hükmederek Eskişehir Büyükşehir Belediyesi ve Tepebaşı Belediyesine ayrı ayrı 50 bin TL idari para cezası uygulanmasına karar verdi.
“YALNIZCA YAYA GEÇİDİ YAPILMASI YETERSİZ”
TİHEK kararında, güzergâhtaki erişilebilirlik sorunlarının yalnızca trafik düzenlemeleriyle giderilemeyecek kadar kapsamlı olduğu vurgulandı.
Kararda şu değerlendirmeye yer verildi:
“Rapor göz önünde bulundurulduğunda, söz konusu güzergahta mevcut erişilebilirlik sorunlarının çok daha kapsamlı olduğu ve bölgeye yalnızca bir adet yaya geçidi tesis edilmesi ile trafik işaretlemelerinin artırılmasının sorunun giderilmesi bakımından yetersiz kaldığı anlaşılmaktadır.”
“ENGELLİLİK TEMELİNDE AYRIMCILIK YASAĞI İHLAL EDİLDİ”
TİHEK, 6701 sayılı Kanun kapsamında kamu kurumlarının ayrımcılık ihlallerini gidermek ve tekrarını önlemek için gerekli tedbirleri almakla yükümlü olduğunu hatırlattı.
Kurulun kararında şu ifadelere yer verildi:
“Eskişehir Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından başvuranın güvenli ve bağımsız erişim ihtiyacının karşılanması amacıyla alınan alternatif tedbirlerin başvuran bakımından etkili ve erişilebilir bir çözüm oluşturmaması, Tepebaşı Belediye Başkanlığı tarafından ise başvuru konusu güzergahta erişilebilir çevre koşullarının makul süre içerisinde ve etkili biçimde sağlanamaması sonucunda görme engelli başvuranın diğer yayalara kıyasla dezavantajlı bir konuma sokulduğu ve bu suretle engellilik temelinde ayrımcılık yasağının ihlal edildiği kanaatine varılmıştır.”
